Wstecz

Historia kościoła filialnego pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Nawrocku.

Wieś Nawrocko leży cztery kilometry od siedziby parafii pw. Św. Krzyża w Myśliborzu. Posiada najprawdopodobniej metrykę średniowieczną. Właściciele z okresu nowożytnego nie są znani. Wiadomo tylko, że od 1850 roku Nawrocko było własnością Jana Bernarda Koppe. W centrum wioski znajduje się szkoła podstawowa, wybudowana na fundamentach zniszczonego pałacu oraz leżący w pobliżu parku pałacowego kościół, zbudowany ok. poł. XVIII wieku, jako zbór protestancki. W XIX wieku dobudowano portal[1]. Po zakończeniu działań wojennych, dnia 1 czerwca 1947 roku, kościół został przywrócony do użytku liturgicznego w Kościele rzymskokatolickim, uroczystym aktem poświęcenia przez ówczesnego ks. prob. Jana Wojtysiaka[2].

Kościół został zaniedbany przez pierwsze piętnaście lat historii powojennej. Dopiero za ks. prob. Jana Deji podjęto prace remontowe, takie jak: przełożenie dachu[3], założenie nowej instalacji elektrycznej[4], wytynkowanie i odmalowanie wnętrza kościoła[5]. Zaś staraniem ks. prob. Mariana Kucharczyka, podczas wakacji w 1990 roku przeprowadzono generalny remont kościoła[6]. W latach 1994-97 zmieniono pokrycie dachu iwykonano nową podsufitkę[7].

Kościół w Nawrocku w odróżnieniu od większości okolicznych wiejskich kościołów, do budowy których użyto kamienia, jest zbudowany z cegły i otynkowany. Założony został na rzucie prostokąta zamkniętego od wschodu trójbocznie, o długości 21m i szerokości 10, 20 m, z prostokątną przybudówką na osi elewacji wschodniej iprostokątną w rzucie wieżą o długości 4,10 m i szerokości 2,60 m na osi elewacji zachodniej. Do południowej elewacji wieży przylega prostokątna przybudówka. Całość świątyni jest przykryta dachem dwuspadowym załamanym trójbocznie nad częścią wschodnią, poza trójkondygnacyjną wieżą, która została przykryta dachem czterospadowym. Przybudówka przy wieży przykryta jest dachem pulpitowym, a przybudówka przy elewacji wschodniej dachem trójspadowym[8].

Portal wejściowy z XIX wieku, pomyślany jako belkowanie kryte daszkiem iwsparte na dwóch przysadzistych kolumnach, nadaje kościołowi klasycyzujący charakter. Na obrzeżach okien i wieży od strony północnej i południowej zastosowano pozorne boniowanie (imitacja ciosanego kamienia). Nawiązuje ono stylowo do portalu i wzmacnia jego wymowę. Całości dopełnia owalne okno nad portalem. Wnętrze z chórem, kryte pułapem belkowym, posiada współczesne wyposażenie. Jak wynika ze źródeł pisanych, jeszcze w 1948 roku znajdował się tam ołtarz ambonowy, o dekoracji figuralnej z I poł. XVIII wieku. Obecnie ze starego wyposażenia pozostał tylko jeden z trzech dzwonów. Wisi on wewnątrz wieży na konstrukcji drewnianej[9].

 

---

[1] AP, Akta Parafialne, Karta ewidencyjna zabytków architektury i budownictwa. Kościół protestancki, obecnie rzym.-kat. p.w. Wniebowzięcia NMP w Nawrocku, s. 3.

[2] APJCh, Kronika parafialna (po 1945 r.), s. 2.

[3] Tamże, s. 14. Przełożenia dachu dokonano w 1964 roku.

[4] Tamże, s. 14. We wrześniu 1966 roku przed odmalowaniem kościoła położono nową instalację elektryczną w całym kościele.

[5] Tamże, s. 14. Pierwsze odmalowanie kościoła odbyło się we wrześniu 1966 roku. Wykonano je według projektu s. Małgorzaty, urszulanki z Pniew. Już w roku 1973 okazało się, że było wykonane wadliwie, tak że w lipcu 1973 roku zbito tynki i otynkowano kościół na nowo, a w miesiącu sierpniu został odmalowany na nowo. Zob. też: APJCh, Kronika parafialna (od 1972 r.), s. 22-23.

[6] AP, Kronika parafii pw. Św. Krzyża w Myśliborzu, T. I, k. 37. Podczas trwania tego remontu wykonano: nową instalację elektryczną, położono nowe tynki, odmalowano kościół, postawiono nową ścianę prezbiterium, wstawiono nowe ławki do kościoła, odizolowano kościół od gruntu, uporządkowano teren wokół świątyni.

[7] Por. WCK, nr 17, Myślibórz 1998, s. 4.

[8] AP, Akta Parafialne, Karta ewidencyjna zabytków architektury i budownictwa. Kościół protestancki, obecnie rzym.-kat. p.w. Wniebowzięcia NMP w Nawrocku, s. 4.

[9] Janusz M o r a c z e w s k i, Kościoły dekanatu Myślibórz. Nawrocko, kościół p.w. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, WCK, nr 14, Myślibórz 1997, s. 20-21.